[ و رجل نومة بفتح الواو ، أي نئوم و هو الكثير النوم ] . از اين عبارت ، ظاهر است كه « نومة » بمعنى كثير النوم است و وصف رجل به آن جائز است . پس به حمد اللَّه و حسن توفيقه بكمال ظهور و وضوح ثابت شد كه « نومان » و « نومة » با آنكه مترادف‌اند و معناى هر دو يكى است ، استعمال هر دو مختلف است و اقامت يكى مقام ديگرى ناجائز است . و نيز در « صحاح » جوهرى مذكور است : [ و قولهم في النداء : « يا فل » مخففا انما هو محذوف « من يا فلان » لا على سبيل الترخيم ، و لو كان ترخيما لقالوا : يا فلا ، و ربما قيل ذلك في غير النداء للضرورة . قال أبو النجم [ 1 ] : في « لجة » : أمسك فلانا عن فل ] . از اين عبارت ، ظاهر است كه « فل » مخفف « فلان » است لا على جهة الترخيم و مستعمل نمىشود مگر در « نداء » ، يعنى استعمال آن بتركيب ديگر جائز نيست الا في ضرورة الشعر ، و ظاهر است كه لفظ « فلان » اختصاصى به نداء ندارد . پس ثابت شد كه با وصف اشتراك « فلان » و « فل » در ماده ، بلكه مأخوذ بودن « فل » از « فلان » ، كه « فل » مخفف « فلان » است و اين نهايت تقارب است ، استعمال هر دو يكسان نيست . پس اگر استعمال « مولى » و « أولى » هم با وصف اشتراك در ماده يكسان نباشد ، اصلا جاى تعجب و تحير نگردد ، و هرگز افتراق استعمال هر دو دلالت نكند بر آنكه هر دو بيك معنى نيست . پس كمال عجب است كه شاهصاحب مثل رازى و مقلدين او اصلا حظى

--> [ 1 ] أبو النجم : الفضل بن قدامة الراجز العجلي الكوفي المتوفى سنة ( 130 ) .